Chung tay phòng, chống tai nạn, thương tích và đuối nước trẻ em – Trách nhiệm của gia đình, nhà trường và toàn xã hội

Mỗi dịp hè đến là khoảng thời gian trẻ em được nghỉ ngơi, vui chơi, tham gia nhiều hoạt động ngoài trời. Tuy nhiên, đây cũng là thời điểm nguy cơ xảy ra tai nạn, thương tích, đặc biệt là tai nạn đuối nước ở trẻ em gia tăng. Những vụ việc đau lòng xảy ra trong thời gian qua là lời cảnh báo về sự cần thiết phải tăng cường hơn nữa công tác phòng ngừa, bảo vệ an toàn cho trẻ em, góp phần bảo đảm cho các em có một mùa hè vui tươi, bổ ích và an toàn.

Bảo vệ trẻ em khỏi tai nạn, thương tích và đuối nước không chỉ là trách nhiệm của gia đình mà còn là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Đây là nội dung được Đảng, Nhà nước và Chính phủ đặc biệt quan tâm, chỉ đạo quyết liệt thông qua nhiều chương trình, kế hoạch và giải pháp đồng bộ nhằm xây dựng môi trường sống an toàn cho trẻ em.

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Y tế và Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên tại Công văn số 2939/UBND-KGVX ngày 22/5/2026 và Công văn số 3397/UBND-KGVX ngày 08/6/2026, các cơ quan, đơn vị, địa phương cần tiếp tục quán triệt, tổ chức thực hiện nghiêm túc, đầy đủ và hiệu quả các nhiệm vụ về phòng, chống tai nạn, thương tích và đuối nước trẻ em; xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách trong giai đoạn hiện nay.

Tai nạn, thương tích và đuối nước – Mối nguy luôn hiện hữu đối với trẻ em

Theo thực tế, tai nạn, thương tích vẫn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, sự phát triển của trẻ em. Trong đó, đuối nước luôn chiếm tỷ lệ cao, đặc biệt tại khu vực nông thôn, nơi có nhiều ao, hồ, sông, kênh, mương nhưng chưa được rào chắn hoặc có biển cảnh báo đầy đủ.

Bên cạnh đuối nước, trẻ em còn có nguy cơ gặp phải nhiều loại tai nạn khác như ngã, bỏng, điện giật, tai nạn giao thông, hóc dị vật, ngộ độc thực phẩm hoặc hóa chất… Phần lớn các vụ việc đều xảy ra do sự chủ quan của người lớn, thiếu sự giám sát hoặc môi trường sống chưa bảo đảm an toàn.

Mỗi vụ tai nạn không chỉ gây mất mát về tính mạng, sức khỏe mà còn để lại nỗi đau lâu dài cho gia đình và cộng đồng. Vì vậy, phòng ngừa luôn là giải pháp hiệu quả nhất.

Xác định phòng, chống tai nạn trẻ em là nhiệm vụ cấp bách

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, thời tiết diễn biến thất thường, nhu cầu vui chơi, bơi lội của trẻ em ngày càng tăng, công tác phòng, chống tai nạn, thương tích và đuối nước cần được triển khai thường xuyên, liên tục và đồng bộ.

Các cấp, các ngành cần tiếp tục quán triệt đầy đủ các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về bảo vệ, chăm sóc trẻ em; nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu trong chỉ đạo, tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phòng, chống tai nạn, thương tích.

Việc xây dựng môi trường sống an toàn cho trẻ em cần được lồng ghép trong các chương trình phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh và các phong trào toàn dân chăm sóc, giáo dục trẻ em.

Gia đình là "lá chắn" đầu tiên bảo vệ trẻ

Gia đình luôn giữ vai trò quyết định trong việc phòng ngừa tai nạn cho trẻ em.

Cha mẹ và người chăm sóc cần thường xuyên quan tâm, quản lý trẻ, đặc biệt trong thời gian nghỉ hè; không để trẻ tự ý đến khu vực ao, hồ, sông, suối, công trình xây dựng hoặc những nơi tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn khi không có người lớn đi cùng.

Đồng thời, cần trang bị cho trẻ những kỹ năng cơ bản để tự bảo vệ bản thân như nhận biết khu vực nguy hiểm, tuân thủ các quy định về an toàn giao thông, phòng tránh điện giật, cháy nổ, ngộ độc và đặc biệt là kỹ năng phòng, chống đuối nước.

Khuyến khích trẻ tham gia các lớp học bơi, học kỹ năng an toàn dưới nước và kỹ năng ứng phó khi gặp tình huống nguy hiểm là giải pháp lâu dài giúp giảm thiểu rủi ro.

Nhà trường và cộng đồng cùng chung tay hành động

Nhà trường không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn là nơi giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Vì vậy, việc lồng ghép nội dung phòng, chống tai nạn, thương tích và đuối nước vào các hoạt động giáo dục, sinh hoạt ngoại khóa có ý nghĩa hết sức quan trọng.

Các tổ chức đoàn thể, chính quyền địa phương cần phối hợp tổ chức các buổi tuyên truyền, diễn tập kỹ năng sơ cứu, cứu hộ, hướng dẫn phòng tránh tai nạn; đồng thời tăng cường kiểm tra, rà soát những khu vực có nguy cơ cao để có biện pháp cảnh báo hoặc khắc phục kịp thời.

Đặc biệt trong dịp hè, cần phát huy hiệu quả các điểm sinh hoạt cộng đồng, câu lạc bộ thiếu nhi, lớp học kỹ năng, tạo sân chơi an toàn để trẻ em có môi trường vui chơi lành mạnh, hạn chế việc tự ý đến những nơi nguy hiểm.

Đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao nhận thức

Công tác truyền thông đóng vai trò quan trọng trong việc thay đổi nhận thức và hành vi của cộng đồng.

Các cơ quan, đơn vị cần đa dạng hóa hình thức tuyên truyền thông qua hệ thống truyền thanh cơ sở, báo chí, cổng thông tin điện tử, mạng xã hội và các nền tảng số nhằm phổ biến kiến thức về phòng, chống tai nạn, thương tích và đuối nước trẻ em.

Nội dung tuyên truyền cần dễ hiểu, thiết thực, tập trung hướng dẫn các biện pháp phòng ngừa, kỹ năng xử lý tình huống khẩn cấp, trách nhiệm của gia đình và cộng đồng trong việc bảo vệ trẻ em.

Việc lan tỏa những mô hình hay, cách làm hiệu quả, những tập thể và cá nhân tích cực tham gia bảo vệ trẻ em cũng góp phần nâng cao ý thức xã hội và xây dựng môi trường sống an toàn hơn cho các em.

Phòng ngừa bằng những hành động cụ thể

Để giảm thiểu nguy cơ tai nạn, thương tích và đuối nước, mỗi gia đình và cộng đồng cần chủ động thực hiện những việc làm thiết thực như rào chắn ao, hồ, giếng nước; lắp đặt biển cảnh báo tại khu vực nguy hiểm; kiểm tra, bảo đảm an toàn hệ thống điện, bếp gas và các thiết bị trong gia đình; cất giữ hóa chất, thuốc men ngoài tầm với của trẻ.

Đối với trẻ nhỏ, cần có sự giám sát thường xuyên của người lớn, tuyệt đối không để trẻ chơi một mình gần nguồn nước hoặc sử dụng các phương tiện nổi không bảo đảm an toàn.

Mỗi người dân cũng cần nâng cao kỹ năng sơ cấp cứu ban đầu và chủ động hỗ trợ, nhắc nhở trẻ em trong cộng đồng thực hiện các quy định về an toàn.

Vì một mùa hè an toàn và hạnh phúc cho trẻ em

Trẻ em là tương lai của đất nước. Bảo vệ trẻ em trước các nguy cơ tai nạn, thương tích và đuối nước chính là bảo vệ nguồn nhân lực cho tương lai, góp phần xây dựng xã hội phát triển bền vững.

Thực hiện nghiêm túc các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Y tế và Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên về công tác phòng, chống tai nạn, thương tích và đuối nước trẻ em không chỉ là yêu cầu trong công tác quản lý nhà nước mà còn là trách nhiệm của mỗi cơ quan, tổ chức, gia đình và từng người dân.

Hãy bắt đầu từ những hành động nhỏ nhưng thiết thực: quan tâm nhiều hơn đến trẻ em, hướng dẫn các em kỹ năng tự bảo vệ, xây dựng môi trường sống an toàn và chủ động loại bỏ các nguy cơ gây tai nạn ngay từ gia đình, trường học và cộng đồng. Với sự chung tay của toàn xã hội, mỗi mùa hè sẽ thực sự là mùa của niềm vui, sự an toàn và những trải nghiệm bổ ích đối với mọi trẻ em.