Tăng cường tuyên truyền, quán triệt Nghị quyết về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, lan tỏa giá trị tiếng Việt và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc
Công tác người Việt Nam ở nước ngoài là một bộ phận quan trọng trong đường lối đại đoàn kết toàn dân tộc của Đảng và Nhà nước ta. Qua từng giai đoạn, nhận thức về vị trí, vai trò của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài không ngừng được bổ sung, hoàn thiện và thể hiện ngày càng rõ nét trong các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Quan điểm nhất quán là cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài luôn là một bộ phận không tách rời của cộng đồng dân tộc Việt Nam, có những đóng góp quan trọng vào sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.
Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu tăng cường tuyên truyền, quán triệt và tổ chức thực hiện hiệu quả các chủ trương về công tác người Việt Nam ở nước ngoài càng có ý nghĩa thiết thực. Nghị quyết số 23-NQ/TW, ngày 02/8/2026 của Bộ Chính trị về công tác người Việt Nam ở nước ngoài tiếp tục khẳng định rõ quan điểm, định hướng lớn và những nhiệm vụ trọng tâm nhằm đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác này, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phát huy nguồn lực và vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài trong sự nghiệp phát triển đất nước.
Nhất quán quan điểm, xuyên suốt chính sách đối với người Việt Nam ở nước ngoài
Ngay từ những chủ trương quan trọng về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, Đảng ta đã xác định đây là một bộ phận quan trọng trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Nghị quyết số 36-NQ/TW, ngày 26/3/2004 của Bộ Chính trị đã tạo cơ sở quan trọng cho việc đổi mới và tăng cường công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài. Qua quá trình triển khai, quan điểm này tiếp tục được cụ thể hóa, bổ sung trong các chủ trương, chính sách và hoạt động thực tiễn, góp phần tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động từ Trung ương đến địa phương, cả trong nước và ngoài nước. Nghị quyết số 23-NQ/TW tiếp tục kế thừa, phát triển những định hướng đó trong điều kiện mới.
Điểm xuyên suốt trong quá trình đó là sự khẳng định vai trò của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài trong đại gia đình dân tộc Việt Nam. Nghị quyết số 23-NQ/TW xác định người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời của cộng đồng các dân tộc Việt Nam, là một trong những nguồn lực quan trọng, đồng thời là cầu nối giữa Việt Nam với thế giới. Đây không chỉ là sự khẳng định về mặt nhận thức mà còn là cơ sở để tiếp tục hoàn thiện chính sách, tạo điều kiện thuận lợi để đồng bào ở nước ngoài phát huy tiềm năng, thế mạnh và đóng góp cho quê hương, đất nước.
Quan điểm nhất quán đó thể hiện tinh thần đoàn kết, hòa hợp dân tộc, đặt lợi ích quốc gia - dân tộc và mục tiêu chung của đất nước làm điểm tương đồng để tập hợp, gắn kết đồng bào. Nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu trân trọng, cầu thị, lắng nghe ý kiến đóng góp của người Việt Nam ở nước ngoài; đề cao tinh thần hòa hợp dân tộc, xóa bỏ định kiến, gác lại quá khứ, hướng tới tương lai.
Việc tuyên truyền, quán triệt Nghị quyết số 23-NQ/TW vì vậy cần giúp cán bộ, đảng viên và Nhân dân nhận thức đầy đủ hơn về chủ trương nhất quán của Đảng, chính sách của Nhà nước đối với người Việt Nam ở nước ngoài; đồng thời nâng cao trách nhiệm của các cấp, các ngành trong việc triển khai công tác này phù hợp với yêu cầu phát triển đất nước và đặc điểm của từng địa phương.
Nâng tầm công tác người Việt Nam ở nước ngoài trong giai đoạn mới
Nghị quyết số 23-NQ/TW đặt ra yêu cầu tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao nhận thức và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác người Việt Nam ở nước ngoài. Theo đó, công tác này cần được thực hiện thường xuyên, liên tục, toàn diện, đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm và phù hợp với điều kiện thực tế.
Một điểm đáng chú ý là tư duy về công tác người Việt Nam ở nước ngoài được nhấn mạnh theo hướng chuyển từ vận động, tập hợp, chăm lo sang đồng hành, kiến tạo cơ chế và phát huy hiệu quả nguồn lực. Điều này đặt ra yêu cầu không chỉ quan tâm đến đời sống, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đồng bào mà còn phải tạo môi trường thuận lợi để người Việt Nam ở nước ngoài tham gia sâu hơn vào các hoạt động phát triển đất nước.
Nguồn lực của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài rất đa dạng, bao gồm tri thức, kinh nghiệm, quan hệ hợp tác quốc tế, năng lực khoa học - công nghệ, hoạt động sản xuất, kinh doanh, văn hóa, giáo dục và nhiều lĩnh vực khác. Nghị quyết xác định cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách để kết nối, thu hút và phát huy hiệu quả nguồn lực, trí tuệ của người Việt Nam ở nước ngoài, góp phần phục vụ sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.
Đối với công tác tuyên truyền ở địa phương, cần làm rõ rằng thực hiện tốt chính sách đối với người Việt Nam ở nước ngoài không phải là nhiệm vụ riêng của một ngành, một cơ quan hay một lực lượng, mà là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và đồng bào ta ở trong và ngoài nước. Mỗi cơ quan, đơn vị cần chủ động cung cấp thông tin chính xác, kịp thời; tăng cường tuyên truyền về chủ trương, chính sách liên quan đến người Việt Nam ở nước ngoài; đồng thời góp phần tạo môi trường thuận lợi để kết nối quê hương với cộng đồng người Việt trên thế giới.
Gắn kết cộng đồng bằng văn hóa và tiếng Việt
Trong quá trình hội nhập quốc tế, tiếng Việt giữ vai trò đặc biệt trong việc duy trì bản sắc văn hóa, truyền thống và mối liên hệ giữa các thế hệ người Việt Nam ở nước ngoài với quê hương.
Nhận thức rõ ý nghĩa đó, ngày 03/8/2022, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 930/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Ngày tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài” giai đoạn 2023 - 2030. Theo Đề án, ngày 8/9 hằng năm được chọn là “Ngày Tôn vinh tiếng Việt”. Hoạt động này nhằm khuyến khích cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài gìn giữ, dạy và học tiếng Việt, qua đó góp phần bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.
Ngày Tôn vinh tiếng Việt vì thế không chỉ là một hoạt động văn hóa mà còn mang ý nghĩa kết nối cộng đồng. Tiếng Việt là phương tiện lưu giữ ký ức, truyền thống, phong tục, tình cảm gia đình và những giá trị văn hóa được trao truyền qua các thế hệ. Đối với những gia đình người Việt sinh sống lâu năm ở nước ngoài, việc duy trì tiếng Việt trong đời sống gia đình và cộng đồng có ý nghĩa quan trọng trong việc giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về nguồn cội, văn hóa và lịch sử của dân tộc.
Nghị quyết số 23-NQ/TW cũng xác định phát huy vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài trong gìn giữ ngôn ngữ tiếng Việt, bản sắc văn hóa dân tộc và tăng cường gắn kết với quê hương, đất nước là một nhiệm vụ quan trọng. Đây là sự thống nhất giữa chính sách về công tác người Việt Nam ở nước ngoài với yêu cầu bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa dân tộc trong quá trình hội nhập quốc tế.
Hưởng ứng Ngày Tôn vinh tiếng Việt, các cơ quan, đơn vị và địa phương có thể đẩy mạnh tuyên truyền về vẻ đẹp và giá trị của tiếng Việt; giới thiệu những giá trị văn hóa, lịch sử gắn với tiếng Việt; khuyến khích các hoạt động đọc sách, sáng tác, giao lưu văn hóa, dạy và học tiếng Việt; đồng thời lan tỏa những mô hình hiệu quả trong việc gìn giữ tiếng Việt trong gia đình và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.
Lan tỏa tình yêu tiếng Việt, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc
Ngôn ngữ không chỉ là phương tiện giao tiếp mà còn là một thành tố quan trọng của bản sắc văn hóa. Giữ gìn tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài cũng chính là góp phần giữ gìn mối liên hệ văn hóa giữa các thế hệ và giữa cộng đồng người Việt ở nước ngoài với quê hương.
Mỗi gia đình người Việt ở nước ngoài duy trì việc sử dụng tiếng Việt, mỗi lớp học tiếng Việt được tổ chức, mỗi hoạt động văn hóa hướng về quê hương đều góp phần tạo nên một không gian văn hóa Việt Nam được tiếp nối qua các thế hệ. Từ đó, tình cảm với quê hương, ý thức về nguồn cội và niềm tự hào dân tộc được nuôi dưỡng một cách tự nhiên, bền vững.
Công tác tuyên truyền cần khuyến khích cách tiếp cận gần gũi, sinh động, tránh để việc gìn giữ tiếng Việt trở thành một yêu cầu mang tính hình thức. Tiếng Việt cần được hiện diện trong đời sống văn hóa, gia đình, giáo dục, nghệ thuật, truyền thông và các hoạt động cộng đồng. Khi tiếng Việt được sử dụng tự nhiên và thường xuyên, việc gìn giữ tiếng Việt sẽ trở thành một nhu cầu văn hóa, một biểu hiện của tình cảm đối với quê hương và sự gắn bó với cội nguồn.
Trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu rộng, việc giữ gìn bản sắc không đồng nghĩa với khép mình, mà ngược lại, tạo nền tảng để cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài tự tin hội nhập, giao lưu và đóng góp tích cực cho xã hội sở tại, đồng thời duy trì mối liên hệ với quê hương. Nghị quyết số 23-NQ/TW định hướng phát huy vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài như những “đại sứ văn hóa, đất nước và con người Việt Nam”, góp phần tăng cường giao lưu, hữu nghị và hợp tác giữa Việt Nam với các quốc gia, cộng đồng trên thế giới.
Tạo đồng thuận, phát huy sức mạnh của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài
Tuyên truyền, quán triệt Nghị quyết số 23-NQ/TW cần được triển khai gắn với nhiệm vụ xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, làm cho cán bộ, đảng viên và Nhân dân hiểu rõ hơn về vị trí, vai trò của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài; đồng thời tạo sự đồng thuận trong thực hiện các chủ trương, chính sách liên quan.
Đối với tỉnh Hưng Yên, công tác tuyên truyền có thể gắn với việc giới thiệu truyền thống quê hương, con người, văn hóa và những giá trị tốt đẹp của địa phương; qua đó tăng cường kết nối với người Hưng Yên đang sinh sống, học tập, làm việc ở nước ngoài. Thông qua các hoạt động giao lưu, thông tin đối ngoại, văn hóa, giáo dục và kết nối cộng đồng, tình cảm quê hương có thể tiếp tục được nuôi dưỡng và lan tỏa.
Cùng với đó, cần chú trọng tuyên truyền để mỗi cán bộ, đảng viên và người dân nhận thức đúng về vai trò của công tác người Việt Nam ở nước ngoài; chủ động cung cấp thông tin chính thống, đấu tranh với thông tin sai lệch, góp phần xây dựng hình ảnh đất nước, con người Việt Nam thân thiện, đoàn kết, hội nhập và phát triển.
Quán triệt Nghị quyết số 23-NQ/TW cũng là dịp để tiếp tục khẳng định sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc được tạo nên từ sự đồng thuận, tình cảm gắn bó và trách nhiệm chung đối với quê hương, đất nước. Dù sinh sống ở trong nước hay ở nước ngoài, mỗi người Việt Nam đều có thể đóng góp theo những cách thức phù hợp vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước.
Hưởng ứng Ngày Tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài ngày 8/9 vì thế cần được nhìn nhận trong mối liên hệ rộng hơn với nhiệm vụ giữ gìn bản sắc văn hóa và củng cố sự gắn kết cộng đồng. Tôn vinh tiếng Việt cũng là tôn vinh những giá trị văn hóa được trao truyền qua các thế hệ; là góp phần để tiếng Việt tiếp tục hiện diện trong đời sống cộng đồng người Việt trên toàn thế giới.
Từ việc quán triệt sâu sắc Nghị quyết số 23-NQ/TW đến những hoạt động cụ thể hưởng ứng Ngày Tôn vinh tiếng Việt, cần tạo sự chuyển biến trong nhận thức và hành động của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Khi chủ trương được nhận thức đầy đủ, chính sách được triển khai phù hợp, tiếng Việt được gìn giữ và các giá trị văn hóa dân tộc được lan tỏa, mối liên hệ giữa cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài với quê hương sẽ ngày càng bền chặt.
Đó cũng là nền tảng quan trọng để phát huy nguồn lực, trí tuệ, tình cảm và trách nhiệm của người Việt Nam ở nước ngoài; tăng cường sự gắn kết giữa đồng bào trong và ngoài nước; góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, nâng cao vị thế đất nước và tạo thêm động lực cho sự nghiệp xây dựng Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, phồn vinh, văn minh và hạnh phúc.
