PHÁT HUY TRUYỀN THỐNG 78 NĂM NGÀNH KIỂM TRA ĐẢNG – TĂNG CƯỜNG KỶ LUẬT, KỶ CƯƠNG, GÓP PHẦN XÂY DỰNG ĐẢNG TRONG SẠCH, VỮNG MẠNH
Kỷ niệm 78 năm Ngày truyền thống ngành Kiểm tra Đảng (16/10/1948 – 16/10/2026) là dịp để cán bộ, đảng viên ôn lại chặng đường hình thành, xây dựng và trưởng thành của ngành; khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng; đồng thời nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy, tổ chức đảng và mỗi cán bộ, đảng viên trong việc giữ vững nguyên tắc, kỷ luật, kỷ cương, tăng cường đoàn kết, thống nhất, góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng.
Dấu mốc lịch sử mở đầu chặng đường 78 năm xây dựng và trưởng thành
Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn coi trọng công tác kiểm tra, giám sát, xác định đây là một trong những chức năng lãnh đạo quan trọng, góp phần bảo đảm các chủ trương, đường lối, nghị quyết, chỉ thị của Đảng được thực hiện nghiêm túc, thống nhất và hiệu quả. Công tác kiểm tra không chỉ giúp phát hiện, xem xét, xử lý những sai phạm mà còn góp phần phòng ngừa khuyết điểm, kịp thời chấn chỉnh những hạn chế, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức đảng, giữ gìn sự đoàn kết, thống nhất trong toàn Đảng.
Ngày 16/10/1948, tại Chiến khu Việt Bắc, trong bối cảnh cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đang diễn ra quyết liệt, Ban Thường vụ Trung ương Đảng ban hành Quyết nghị số 29-QN/TW về việc thành lập Ban Kiểm tra Trung ương. Đây là cơ quan kiểm tra chuyên trách đầu tiên của Đảng, đánh dấu bước phát triển quan trọng trong quá trình xây dựng tổ chức và hoàn thiện phương thức lãnh đạo của Đảng. Đồng chí Trần Đăng Ninh, Ủy viên Trung ương Đảng, được giao nhiệm vụ Trưởng ban. Sự kiện lịch sử này đặt nền móng cho quá trình hình thành, phát triển của ngành Kiểm tra Đảng, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác xây dựng Đảng và nhiệm vụ cách mạng. Ngày 16/10 hằng năm được xác định là Ngày truyền thống ngành Kiểm tra Đảng.
Trải qua các thời kỳ cách mạng, tổ chức bộ máy và nhiệm vụ của ngành Kiểm tra Đảng từng bước được bổ sung, hoàn thiện phù hợp với yêu cầu thực tiễn. Từ những ngày đầu với lực lượng còn ít, điều kiện hoạt động nhiều khó khăn, ngành đã không ngừng trưởng thành, từng bước xây dựng hệ thống tổ chức kiểm tra từ Trung ương đến địa phương và cơ sở. Qua mỗi giai đoạn lịch sử, nhiệm vụ kiểm tra, giám sát ngày càng được xác định cụ thể hơn, gắn chặt với yêu cầu thực hiện Điều lệ Đảng, giữ gìn kỷ luật, kỷ cương, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên và hiệu quả hoạt động của các tổ chức đảng.
Trong thời kỳ đấu tranh giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước, công tác kiểm tra góp phần bảo đảm sự lãnh đạo tập trung, thống nhất của Đảng, giữ vững kỷ luật trong điều kiện chiến tranh gian khổ, phức tạp. Khi đất nước bước vào thời kỳ hòa bình, xây dựng và phát triển, nhiệm vụ của ngành tiếp tục được mở rộng, tập trung vào việc kiểm tra chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, xem xét dấu hiệu vi phạm, giải quyết tố cáo, khiếu nại kỷ luật đảng và tham gia đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
Đặc biệt, cùng với yêu cầu đẩy mạnh công cuộc đổi mới và xây dựng, chỉnh đốn Đảng, công tác kiểm tra, giám sát ngày càng được chú trọng cả về nội dung, phương pháp và chất lượng thực hiện. Việc phát hiện, xử lý vi phạm được tiến hành gắn với công tác phòng ngừa, cảnh báo, nhắc nhở, chấn chỉnh; đề cao trách nhiệm của cấp ủy, người đứng đầu và vai trò tự kiểm tra của mỗi tổ chức đảng, đảng viên. Những kết quả đạt được trong suốt 78 năm qua đã khẳng định vị trí, vai trò không thể thiếu của ngành Kiểm tra Đảng trong công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh.
Kiểm tra, giám sát là phương thức quan trọng để giữ nghiêm kỷ luật, kỷ cương của Đảng
Đảng là tổ chức thống nhất về chính trị, tư tưởng và tổ chức, hoạt động theo Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng và các nguyên tắc tổ chức, sinh hoạt đảng. Để bảo đảm các nguyên tắc đó được thực hiện nghiêm túc, công tác kiểm tra, giám sát phải được tiến hành thường xuyên, có trọng tâm, trọng điểm, gắn với trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng và từng cán bộ, đảng viên.
Kiểm tra giúp đánh giá việc chấp hành chủ trương, đường lối, quy định của Đảng; xác định những ưu điểm để phát huy, những hạn chế, khuyết điểm để kịp thời khắc phục và những vi phạm cần được xem xét, xử lý theo quy định. Giám sát giúp theo dõi quá trình thực hiện nhiệm vụ, chủ động nhận diện nguy cơ, kịp thời cảnh báo và ngăn ngừa sai phạm. Hai hoạt động này có mối quan hệ chặt chẽ, bổ trợ cho nhau, góp phần nâng cao hiệu quả lãnh đạo, quản lý và tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị.
Thực tiễn cho thấy, nơi nào công tác kiểm tra, giám sát được quan tâm đúng mức, thực hiện nghiêm túc, khách quan, công tâm thì nơi đó ý thức chấp hành kỷ luật của tổ chức đảng và đảng viên có điều kiện được nâng cao; trách nhiệm của người đứng đầu được đề cao; những hạn chế, thiếu sót có cơ hội được phát hiện, khắc phục từ sớm. Ngược lại, nếu buông lỏng kiểm tra, giám sát, nể nang, né tránh hoặc thiếu kiên quyết trong xử lý vi phạm thì những khuyết điểm nhỏ có thể kéo dài, tích tụ thành sai phạm nghiêm trọng, ảnh hưởng đến uy tín của tổ chức đảng và niềm tin của Nhân dân.
Vì vậy, kiểm tra, giám sát phải được thực hiện với tinh thần chủ động, công khai, dân chủ, khách quan, thận trọng và đúng nguyên tắc. Mọi tổ chức đảng, đảng viên đều phải chấp hành Điều lệ Đảng, các quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước; không có sự phân biệt trong việc xem xét trách nhiệm. Việc xử lý vi phạm phải bảo đảm đúng người, đúng tính chất, mức độ, nguyên nhân và hậu quả, đồng thời kết hợp giáo dục, thuyết phục với giữ nghiêm kỷ luật, kỷ cương.
Công tác kiểm tra, giám sát cũng cần khắc phục tư tưởng coi đây chỉ là nhiệm vụ riêng của ủy ban kiểm tra. Trên thực tế, đây là trách nhiệm của toàn Đảng, trước hết là cấp ủy và người đứng đầu cấp ủy, cơ quan, đơn vị. Mỗi tổ chức đảng phải chủ động xây dựng chương trình, kế hoạch kiểm tra, giám sát phù hợp với nhiệm vụ được giao; mỗi cán bộ, đảng viên phải thường xuyên tự soi, tự sửa, tự giác chấp hành kỷ luật, giữ gìn phẩm chất đạo đức, lối sống và thực hiện nghiêm trách nhiệm nêu gương.
Đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng công tác kiểm tra, giám sát trong giai đoạn mới
Bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh đặt ra nhiều nhiệm vụ quan trọng đối với ngành Kiểm tra Đảng. Bối cảnh phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, hội nhập quốc tế sâu rộng, chuyển đổi số và đổi mới tổ chức bộ máy đòi hỏi công tác kiểm tra, giám sát phải tiếp tục đổi mới tư duy, phương pháp, cách thức thực hiện, bảo đảm chủ động, kịp thời, hiệu quả và phù hợp với thực tiễn.
Trước hết, cần chuyển mạnh từ tư duy chủ yếu phát hiện, xử lý vi phạm sau khi xảy ra sang chủ động phòng ngừa, cảnh báo, phát hiện sớm và ngăn chặn vi phạm ngay từ khi mới phát sinh. Muốn vậy, các cấp ủy, tổ chức đảng và ủy ban kiểm tra phải nắm chắc tình hình địa bàn, lĩnh vực, cơ quan, đơn vị; thường xuyên theo dõi việc thực hiện nhiệm vụ của tổ chức đảng và đảng viên; kịp thời nhận diện những biểu hiện bất thường, những vấn đề phức tạp, những lĩnh vực có nguy cơ phát sinh sai phạm để chủ động kiểm tra, giám sát.
Thứ hai, công tác kiểm tra, giám sát cần tập trung vào những lĩnh vực nhạy cảm, dễ phát sinh vi phạm, gắn với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị và trách nhiệm của cán bộ, đảng viên. Những nội dung liên quan đến quản lý tài chính, ngân sách, tài sản công, đầu tư công, quản lý đất đai, công tác cán bộ, thực hiện chính sách an sinh xã hội và giải quyết kiến nghị, phản ánh của người dân cần được quan tâm kiểm tra, giám sát theo đúng thẩm quyền, quy định và tình hình thực tế. Việc lựa chọn nội dung kiểm tra phải bảo đảm có trọng tâm, trọng điểm, tránh hình thức, dàn trải, đồng thời không để những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro bị bỏ trống.
Thứ ba, cần gắn chặt công tác kiểm tra, giám sát với kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và thực hành tiết kiệm. Kiểm soát quyền lực phải được thực hiện bằng cơ chế rõ ràng, trách nhiệm cụ thể, quy trình minh bạch và sự giám sát thường xuyên. Cán bộ giữ chức vụ càng cao, phạm vi trách nhiệm càng lớn càng phải gương mẫu trong chấp hành kỷ luật, kỷ cương, thực hiện đúng thẩm quyền, không lợi dụng chức vụ, quyền hạn để vụ lợi hoặc tác động trái quy định đến hoạt động của cơ quan, tổ chức.
Thứ tư, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác kiểm tra. Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa quyết định đối với hiệu quả hoạt động của ngành. Cán bộ kiểm tra phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, tinh thần trách nhiệm cao, kiến thức chuyên môn sâu và phương pháp làm việc khoa học. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, phải bảo đảm sự công tâm, khách quan, trung thực, thận trọng; tôn trọng chứng cứ, thực hiện đúng quy trình, không suy diễn, áp đặt hoặc để tình cảm cá nhân chi phối kết luận. Mỗi cán bộ kiểm tra phải thực sự gương mẫu, liêm chính, có dũng khí bảo vệ cái đúng, kiên quyết đấu tranh với sai phạm, đồng thời giữ gìn đoàn kết, thống nhất và bảo vệ những cán bộ dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung, thực hiện đúng chủ trương, quy định.
Thứ năm, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong công tác kiểm tra, giám sát. Việc xây dựng, cập nhật, quản lý dữ liệu; khai thác thông tin phục vụ theo dõi, phân tích, đánh giá; tăng cường trao đổi nghiệp vụ trên môi trường số theo quy định sẽ góp phần nâng cao chất lượng tham mưu, rút ngắn thời gian xử lý công việc và tăng cường tính chính xác, minh bạch. Tuy nhiên, chuyển đổi số phải đi đôi với bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ bí mật của Đảng và Nhà nước, quản lý chặt chẽ dữ liệu, phân quyền truy cập và tuân thủ nghiêm các quy định hiện hành.
Phát huy vai trò của công tác kiểm tra, giám sát trong xây dựng Đảng bộ tỉnh Hưng Yên vững mạnh
Đối với tỉnh Hưng Yên, việc phát huy truyền thống 78 năm ngành Kiểm tra Đảng có ý nghĩa thiết thực trong quá trình nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng, xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh và thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Trong bối cảnh tổ chức bộ máy và phương thức hoạt động của chính quyền địa phương tiếp tục được đổi mới, yêu cầu đặt ra là công tác kiểm tra, giám sát phải bám sát nhiệm vụ chính trị, phù hợp với mô hình tổ chức, bảo đảm hoạt động của các cấp ủy, tổ chức đảng được thực hiện đúng nguyên tắc, quy định và thẩm quyền.
Các cấp ủy, tổ chức đảng trong tỉnh cần tiếp tục quán triệt đầy đủ các nghị quyết, chỉ thị, quy định, hướng dẫn của Trung ương về công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng; cụ thể hóa thành chương trình, kế hoạch phù hợp với điều kiện của từng địa phương, cơ quan, đơn vị. Việc tổ chức thực hiện phải có sự phân công rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn; thường xuyên kiểm tra tiến độ, đánh giá kết quả và kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh.
Ủy ban kiểm tra các cấp cần chủ động tham mưu giúp cấp ủy thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, giám sát; tăng cường giám sát thường xuyên, nắm chắc tình hình tổ chức đảng và đảng viên, nhất là người đứng đầu. Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm, cần kịp thời xem xét, xác minh theo đúng quy định, không để kéo dài hoặc phát sinh hậu quả nghiêm trọng. Đồng thời, chú trọng hướng dẫn nghiệp vụ cho tổ chức đảng cấp dưới, nhất là ở cơ sở, giúp nâng cao năng lực tự kiểm tra, tự giám sát và xử lý công việc đúng thẩm quyền.
Cùng với đó, cần phát huy vai trò của công tác kiểm tra, giám sát trong nâng cao hiệu quả quản lý tài chính, ngân sách, tài sản công, đầu tư công và thực hiện các chính sách phát triển địa phương. Đối với những lĩnh vực liên quan trực tiếp đến quyền lợi của người dân và doanh nghiệp, việc kiểm tra, giám sát phải hướng tới bảo đảm công khai, minh bạch, đúng quy định, ngăn ngừa tình trạng lợi dụng chức trách, nhiệm vụ để gây phiền hà, sách nhiễu hoặc trục lợi. Qua đó, góp phần xây dựng môi trường hành chính kỷ cương, trách nhiệm, phục vụ tốt hơn người dân và doanh nghiệp.
Một yêu cầu quan trọng khác là phát huy vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và Nhân dân theo quy định. Những ý kiến phản ánh, kiến nghị chính đáng của người dân cần được tiếp nhận, xem xét, xử lý kịp thời, đúng thẩm quyền. Việc lắng nghe Nhân dân không chỉ giúp phát hiện những hạn chế trong thực thi nhiệm vụ mà còn góp phần củng cố mối quan hệ gắn bó giữa Đảng với Nhân dân, nâng cao hiệu quả công tác xây dựng Đảng từ cơ sở.
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, các cấp ủy và ủy ban kiểm tra cần chú trọng tổng kết thực tiễn, rút kinh nghiệm, nhân rộng cách làm hiệu quả; kịp thời biểu dương tập thể, cá nhân có thành tích trong công tác kiểm tra, giám sát, đồng thời chấn chỉnh những biểu hiện thiếu trách nhiệm, né tránh, ngại va chạm. Kết quả kiểm tra, giám sát phải góp phần tạo chuyển biến thực chất trong nhận thức và hành động, nâng cao chất lượng thực thi nhiệm vụ, chứ không dừng lại ở việc hoàn thành hồ sơ, báo cáo hoặc tổ chức các hoạt động mang tính hình thức.
Mỗi cán bộ, đảng viên nêu cao tinh thần trách nhiệm, tự giác chấp hành kỷ luật của Đảng
Kỷ niệm 78 năm Ngày truyền thống ngành Kiểm tra Đảng không chỉ là dịp ôn lại lịch sử, tri ân các thế hệ cán bộ kiểm tra đã tận tụy cống hiến mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm của mỗi tổ chức đảng, mỗi cán bộ, đảng viên trong việc giữ gìn kỷ luật, kỷ cương và xây dựng Đảng ngày càng trong sạch, vững mạnh.
Đối với cấp ủy và người đứng đầu, cần nhận thức đầy đủ rằng công tác kiểm tra, giám sát là nhiệm vụ thường xuyên, gắn liền với trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện. Người đứng đầu phải gương mẫu chấp hành quy định, chủ động kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ thuộc phạm vi phụ trách, kịp thời chấn chỉnh hạn chế, khuyết điểm và chịu trách nhiệm theo quy định đối với những thiếu sót trong công tác lãnh đạo, quản lý.
Đối với mỗi cán bộ, đảng viên, cần không ngừng rèn luyện phẩm chất đạo đức, lối sống; nâng cao ý thức tổ chức kỷ luật; thực hiện nghiêm nguyên tắc tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình; trung thực trong báo cáo, khách quan trong đánh giá, tận tụy trong thực thi công vụ. Mỗi người phải chủ động tự kiểm tra, tự soi, tự sửa, không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, tinh thần phục vụ Nhân dân và ý thức trách nhiệm đối với công việc được giao.
Đối với đội ngũ cán bộ ngành Kiểm tra Đảng, truyền thống 78 năm là niềm tự hào, đồng thời là động lực để tiếp tục rèn luyện bản lĩnh, nâng cao trình độ, đổi mới phương pháp làm việc, giữ vững phẩm chất liêm chính và tinh thần trách nhiệm. Mỗi cán bộ kiểm tra cần thực hiện tốt phương châm công tâm, khách quan, thận trọng, chặt chẽ; kết hợp hài hòa giữa phòng ngừa, giáo dục, nhắc nhở với phát hiện và xử lý nghiêm vi phạm; bảo đảm mọi kết luận, quyết định đều có căn cứ, đúng nguyên tắc, thẩm quyền và quy định của Đảng.
Phát huy truyền thống vẻ vang của ngành Kiểm tra Đảng qua 78 năm xây dựng và trưởng thành, các cấp ủy, tổ chức đảng, ủy ban kiểm tra và toàn thể cán bộ, đảng viên cần tiếp tục đoàn kết, thống nhất, nâng cao tinh thần trách nhiệm, quyết tâm đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu lực, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng. Qua đó, góp phần giữ vững kỷ luật, kỷ cương, phòng ngừa và đẩy lùi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng; xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn phát triển mới.
Kỷ niệm 78 năm Ngày truyền thống ngành Kiểm tra Đảng (16/10/1948 – 16/10/2026), mỗi cán bộ, đảng viên hãy phát huy tinh thần trách nhiệm, gương mẫu chấp hành kỷ luật, kỷ cương; mỗi cấp ủy, tổ chức đảng hãy nâng cao chất lượng kiểm tra, giám sát; toàn ngành Kiểm tra Đảng tiếp tục đổi mới, đoàn kết, bản lĩnh, liêm chính, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, góp phần xây dựng Đảng ngày càng trong sạch, vững mạnh, củng cố niềm tin của Nhân dân, vì mục tiêu xây dựng đất nước Việt Nam phát triển phồn vinh, hạnh phúc.
