Nghị quyết số 72-NQ/TW – Nền tảng mở đường cho một Việt Nam khỏe mạnh, thịnh vượng trong kỷ nguyên mới
Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen, việc xây dựng một nền tảng sức khỏe vững chắc cho toàn dân càng trở nên cấp thiết. Nhận thức sâu sắc điều đó, Nghị quyết số 72-NQ/TW về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân trong tình hình mới đã được ban hành, tạo dấu mốc có ý nghĩa chiến lược. Đây không chỉ là một văn kiện định hướng mà còn là bước ngoặt lớn, đặt nền móng cho sự đổi mới toàn diện hệ thống y tế, với những giải pháp mang tính đột phá, hướng đến mục tiêu xây dựng một nước Việt Nam khỏe mạnh, nơi mọi người dân được thụ hưởng quyền chăm sóc sức khỏe một cách công bằng, toàn diện và bền vững.
Nghị quyết khẳng định: Sức khỏe là vốn quý nhất của con người, là nền tảng quan trọng nhất cho hạnh phúc mỗi người và sự tồn vong của dân tộc; là động lực thúc đẩy phát triển đất nước giàu mạnh, văn minh, thịnh vượng. Một xã hội khỏe mạnh là điều kiện tiên quyết để hội nhập sâu rộng, để Việt Nam có đủ nguồn lực vượt qua các thách thức của thời đại, đặc biệt là nguy cơ dịch bệnh, già hóa dân số, biến đổi khí hậu và áp lực bệnh không lây nhiễm ngày càng tăng.
05 quan điểm chỉ đạo xuyên suốt – Nền tảng tư tưởng của Nghị quyết 72-NQ/TW
Nghị quyết nhấn mạnh 5 quan điểm lớn, mang tính định hướng chiến lược lâu dài:
Thứ nhất, sức khỏe là tài sản vô giá của mỗi cá nhân và cả dân tộc. Bảo vệ sức khỏe Nhân dân là nhiệm vụ chính trị hàng đầu của toàn hệ thống chính trị, và cũng là trách nhiệm – quyền lợi của mỗi người dân. Mọi chính sách phải đặt người dân ở vị trí trung tâm, là chủ thể, là đối tượng được thụ hưởng cao nhất.
Thứ hai, mọi người dân được bảo đảm quyền tiếp cận bình đẳng, công bằng đối với dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Đặc biệt chú trọng trẻ em, người nghèo, người yếu thế, đối tượng chính sách và bảo đảm bình đẳng giới.
Thứ ba, đề cao công tác phòng bệnh, xây dựng lối sống lành mạnh và văn hóa sức khỏe trong toàn dân. Khuyến khích rèn luyện thể chất, duy trì môi trường sống xanh – sạch – an toàn.
Thứ tư, phát triển hệ thống y tế toàn diện theo hướng hiện đại, bền vững; trong đó y tế cơ sở giữ vai trò nền tảng, y tế dự phòng là ưu tiên hàng đầu, y tế chuyên sâu là động lực phát triển.
Thứ năm, huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, các tổ chức xã hội, doanh nghiệp và người dân; phát huy vai trò của y học cổ truyền; thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong chăm sóc sức khỏe.
Mục tiêu đến năm 2030, tầm nhìn đến 2045 – Dấu ấn mạnh mẽ của một chiến lược lớn
Nghị quyết số 72-NQ/TW xác định hệ thống mục tiêu rõ ràng, toàn diện, có lộ trình cụ thể:
1. Các mục tiêu trước mắt từ năm 2026
Đây là các nhiệm vụ cấp thiết, tạo thay đổi nhanh, trực tiếp đến đời sống Nhân dân:
-
Từ năm 2026, mỗi người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất 1 lần/năm, có sổ sức khỏe điện tử để quản lý thông tin sức khỏe suốt vòng đời.
-
Tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt trên 95% dân số vào năm 2026.
-
Đến năm 2027, mỗi trạm y tế xã có ít nhất 4–5 bác sĩ.
-
Tăng tỷ lệ khám, chữa bệnh BHYT tại tuyến xã lên trên 20%.
-
Giảm gánh nặng chi phí y tế cho người dân thông qua mở rộng quyền lợi BHYT và nâng cao chất lượng y tế cơ sở.
2. Mục tiêu đến năm 2030
Những mục tiêu này thể hiện một bước tiến dài hạn về tầm vóc, sức khỏe, năng lực hệ thống y tế và mức độ thụ hưởng dịch vụ của người dân:
-
Tăng chiều cao trung bình trẻ em và thanh thiếu niên từ 1–18 tuổi thêm tối thiểu 1,5 cm.
-
Tuổi thọ trung bình đạt 75,5 tuổi, trong đó số năm sống khỏe đạt tối thiểu 68 năm.
-
Kiểm soát hiệu quả bệnh tật, giảm các yếu tố nguy cơ từ môi trường, rượu bia, thuốc lá.
-
Tỷ lệ tiêm chủng trong Chương trình tiêm chủng thiết yếu đạt trên 95%.
-
Tỷ lệ người dân thường xuyên tham gia hoạt động thể chất tăng thêm 10%.
-
100% trạm y tế xã được đầu tư đủ cơ sở vật chất, thiết bị, nhân lực theo chức năng nhiệm vụ.
-
Từng bước thực hiện mục tiêu miễn viện phí cơ bản trong phạm vi quyền lợi BHYT.
-
Bảo đảm bao phủ BHYT toàn dân và phát triển đa dạng loại hình bảo hiểm sức khỏe.
3. Tầm nhìn đến 2045 – Việt Nam trở thành quốc gia có tầm vóc, tuổi thọ, thể chất ngang tầm các nước phát triển
-
Tuổi thọ trung bình vượt 80 tuổi, số năm sống khỏe đạt trên 71 năm.
-
Chiều cao, thể lực thanh niên Việt Nam tương đương nhóm quốc gia phát triển ở khu vực.
-
Hệ thống y tế hiện đại, công bằng, hiệu quả, bền vững – lấy phòng bệnh làm ưu tiên; công nghệ cao – trí tuệ nhân tạo – dữ liệu số là động lực phát triển.
Những yêu cầu và đột phá lớn mà Nghị quyết 72-NQ/TW đặt ra
Nghị quyết xác định hàng loạt khâu đột phá mang tính nền tảng, có tác động sâu rộng đến toàn bộ hệ thống:
1. Hoàn thiện thể chế, chính sách về chăm sóc sức khỏe Nhân dân
Xây dựng môi trường pháp lý đồng bộ, thúc đẩy phát triển y tế dự phòng, y tế cơ sở, đầu tư công – tư, chính sách BHYT hiện đại và bền vững.
2. Nâng cao năng lực hệ thống y tế, nhất là y tế dự phòng
Tập trung vào:
-
Tiêm chủng, dinh dưỡng
-
Phòng chống bệnh không lây nhiễm
-
Giám sát dịch tễ thời gian thực
-
Đảm bảo khả năng chống chịu với dịch bệnh mới
3. Nâng cấp đồng bộ y tế cơ sở
Triển khai gói dịch vụ y tế cơ bản, tăng liên thông giữa các tuyến, đầu tư trang thiết bị hiện đại, bảo đảm nhân lực.
4. Chăm sóc người cao tuổi, người neo đơn
Phát triển hệ thống dịch vụ chăm sóc dài hạn; kết hợp y học hiện đại – y học cổ truyền trong chăm sóc phục hồi chức năng và điều dưỡng.
5. Nâng cao y đức, chất lượng nhân lực
Thực hiện chuẩn năng lực nghề nghiệp; liên thông đào tạo – cấp phép – hành nghề; tăng đãi ngộ, thu hút chuyên môn cao về cơ sở.
6. Cải cách tài chính – phát triển BHYT bền vững
Đẩy mạnh chi cho phòng bệnh, tối ưu hóa quỹ BHYT, tiến tới miễn viện phí cơ bản theo quyền lợi BHYT.
7. Đột phá chuyển đổi số trong y tế
Bao gồm:
-
Hồ sơ sức khỏe điện tử toàn dân
-
Đơn thuốc điện tử
-
Khám chữa bệnh từ xa
-
Kho dữ liệu dùng chung
-
Ứng dụng AI, công nghệ sinh học, robot trong chẩn đoán và điều trị
8. Phát triển y tế tư nhân
Huy động mọi nguồn lực xã hội để phát triển y tế đa dạng, tạo cạnh tranh lành mạnh và nâng cao chất lượng dịch vụ.
Tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm – Động lực mạnh mẽ để triển khai Nghị quyết 72-NQ/TW
Tại Hội nghị toàn quốc quán triệt 4 Nghị quyết của Bộ Chính trị ngày 16/9/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh 09 nhóm giải pháp trọng tâm để thực hiện Nghị quyết 72-NQ/TW. Đồng chí yêu cầu tất cả cấp, ngành, địa phương phải nêu cao tinh thần trách nhiệm, gắn nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe Nhân dân với chiến lược phát triển kinh tế – xã hội; lấy người dân làm trung tâm; đặt trạm y tế cơ sở làm nền tảng.
Cùng với đó, Nghị quyết số 282/NQ-CP ngày 15/9/2025 của Chính phủ ban hành Chương trình hành động triển khai Nghị quyết 72-NQ/TW, thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của Chính phủ trong việc cụ thể hóa các chỉ đạo của Bộ Chính trị bằng các đầu việc rõ ràng, lộ trình cụ thể, giải pháp phù hợp thực tiễn.
Trên tinh thần đó, các cấp, ngành, địa phương, đơn vị đang tích cực triển khai hành động, đổi mới phương thức quản lý, nâng cao chất lượng dịch vụ, huy động nguồn lực để đưa Nghị quyết vào cuộc sống, bảo đảm đến từng người dân.
Kết luận
Nghị quyết số 72-NQ/TW không chỉ thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng đối với sự nghiệp chăm sóc sức khỏe Nhân dân, mà còn là lời cam kết về một tương lai mà mỗi người dân Việt Nam được sống khỏe – sống thọ – sống hạnh phúc. Khi Nghị quyết đi vào thực tế, chất lượng cuộc sống của người dân được nâng lên, sức mạnh quốc gia được củng cố, và Việt Nam có đủ nền tảng để phát triển nhanh, bền vững, sánh ngang cùng các quốc gia tiên tiến trên thế giới.
