Một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp: Chuyển động rõ nét, hướng tới nền hành chính phục vụ
Sau một năm triển khai thực hiện chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, bức tranh cải cách tổ chức bộ máy đã ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Từ tinh gọn đầu mối, đổi mới phương thức vận hành đến nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp, mô hình mới từng bước khẳng định hiệu quả. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai cũng đặt ra không ít khó khăn, đòi hỏi sự nhìn nhận khách quan, đánh giá thực chất thông qua công tác sơ kết để tiếp tục hoàn thiện trong thời gian tới.
Chuyển biến rõ nét trong tổ chức bộ máy
Việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh và triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp được xác định là bước đi quan trọng nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước. Sau một năm thực hiện, nhiều địa phương đã cơ bản hoàn thành việc kiện toàn tổ chức, giảm đầu mối trung gian, khắc phục tình trạng chồng chéo chức năng, nhiệm vụ.
Cơ cấu tổ chức được sắp xếp theo hướng hợp lý hơn, giảm tầng nấc trung gian, tăng cường phân cấp, phân quyền, qua đó rút ngắn quy trình xử lý công việc. Đội ngũ cán bộ, công chức từng bước được bố trí phù hợp với vị trí việc làm, phát huy năng lực, sở trường.
Đặc biệt, việc tinh giản biên chế gắn với nâng cao chất lượng đội ngũ đã góp phần tạo ra sự thay đổi về chất trong hoạt động của bộ máy hành chính, hướng tới nền hành chính chuyên nghiệp, hiện đại.
Đổi mới phương thức vận hành, nâng cao hiệu quả phục vụ
Cùng với việc sắp xếp tổ chức, phương thức vận hành của chính quyền địa phương 2 cấp cũng có nhiều đổi mới. Các quy trình giải quyết công việc được chuẩn hóa, đơn giản hóa, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin, chuyển đổi số.
Hệ thống một cửa, một cửa liên thông tiếp tục được củng cố, nâng cấp, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp trong thực hiện thủ tục hành chính. Thời gian giải quyết nhiều thủ tục được rút ngắn, giảm chi phí, tăng tính minh bạch.
Nhiều địa phương đã triển khai hiệu quả các dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, góp phần nâng cao mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp. Tinh thần “chính quyền phục vụ” từng bước được hiện thực hóa thông qua thái độ, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức.
Ghi nhận những kết quả bước đầu tích cực
Thực tiễn cho thấy, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã tạo ra những chuyển biến tích cực trên nhiều phương diện. Hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước được nâng lên; sự phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị ngày càng chặt chẽ, thông suốt.
Người dân và doanh nghiệp ngày càng được phục vụ tốt hơn, với các dịch vụ hành chính công ngày càng thuận tiện, nhanh chóng. Niềm tin của Nhân dân đối với chính quyền được củng cố, góp phần tạo đồng thuận xã hội trong triển khai các chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước.
Bên cạnh đó, nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo đã xuất hiện trong quá trình vận hành, như việc ứng dụng công nghệ số trong quản lý, điều hành; tổ chức các kênh tương tác trực tuyến với người dân; tăng cường đối thoại, lắng nghe ý kiến phản ánh từ cơ sở.
Nhìn thẳng những khó khăn, vướng mắc
Tuy đạt được những kết quả tích cực bước đầu, việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vẫn còn một số khó khăn, vướng mắc cần được nhận diện đầy đủ.
Một số nơi còn lúng túng trong phân định chức năng, nhiệm vụ giữa các cấp chính quyền; việc phân cấp, phân quyền chưa thực sự đồng bộ. Năng lực của một bộ phận cán bộ, công chức chưa đáp ứng yêu cầu trong bối cảnh mới, nhất là trong ứng dụng công nghệ thông tin.
Hạ tầng kỹ thuật, đặc biệt là hạ tầng số ở một số địa phương còn hạn chế, ảnh hưởng đến việc triển khai các dịch vụ công trực tuyến. Bên cạnh đó, tâm lý e ngại thay đổi, thói quen làm việc cũ cũng là rào cản trong quá trình đổi mới.
Việc xử lý các vấn đề phát sinh trong quá trình sắp xếp, như bố trí cán bộ, quản lý tài sản công, điều chỉnh địa giới hành chính… cũng đòi hỏi thời gian và sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan, đơn vị.
Sơ kết để hoàn thiện: Yêu cầu thực chất, khách quan
Trước yêu cầu tiếp tục hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, công tác tổ chức sơ kết sau một năm triển khai có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là dịp để các cơ quan, đơn vị, địa phương đánh giá toàn diện kết quả đạt được, chỉ ra những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân.
Việc sơ kết cần được thực hiện một cách nghiêm túc, khách quan, trên cơ sở số liệu đầy đủ, chính xác, phản ánh đúng thực tiễn. Tránh tình trạng báo cáo hình thức, thiếu chiều sâu, không sát thực tế.
Thông qua sơ kết, các địa phương cần đề xuất các giải pháp cụ thể, khả thi nhằm khắc phục những khó khăn, vướng mắc; tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy, nâng cao chất lượng hoạt động của chính quyền địa phương.
Tiếp tục hoàn thiện mô hình, nâng cao chất lượng phục vụ
Trong thời gian tới, việc hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp cần tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm.
Trước hết, tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các cấp chính quyền, bảo đảm rõ ràng, không chồng chéo. Đồng thời, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát hiệu quả.
Thứ hai, chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, đặc biệt là năng lực ứng dụng công nghệ thông tin, kỹ năng phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Thứ ba, tăng cường đầu tư hạ tầng số, thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động của chính quyền, xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch.
Cuối cùng, tiếp tục phát huy vai trò giám sát của Nhân dân, lắng nghe ý kiến phản ánh từ cơ sở, qua đó kịp thời điều chỉnh, hoàn thiện chính sách, bảo đảm mô hình chính quyền địa phương 2 cấp thực sự “gần dân, sát dân, vì Nhân dân phục vụ”.
Kết luận
Một năm triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã cho thấy những tín hiệu tích cực, khẳng định tính đúng đắn của chủ trương sắp xếp, tinh gọn bộ máy. Tuy nhiên, chặng đường phía trước còn nhiều việc phải làm.
Với tinh thần nhìn thẳng sự thật, đánh giá đúng thực chất và quyết tâm đổi mới, hoàn thiện, tin tưởng rằng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sẽ tiếp tục phát huy hiệu quả, góp phần xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp, phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân và doanh nghiệp.
