Kỷ niệm 205 năm Ngày sinh Ph. Ăngghen (28/11/1820 - 28/11/2025) – Tư tưởng vĩ đại và giá trị di sản còn nguyên thời đại

Ngày 28/11/2025, cả thế giới, trong đó có Việt Nam, long trọng kỷ niệm 205 năm Ngày sinh của Friedrich Engels (Ph. Ăngghen), một trong những nhà triết học, nhà kinh tế chính trị, nhà cách mạng vĩ đại, đồng thời là người bạn đồng chí, người cộng tác thân thiết của C.Mác trong sự nghiệp đấu tranh cho sự nghiệp giải phóng giai cấp và giải phóng nhân loại. Đây là dịp quan trọng để tôn vinh cuộc đời, sự nghiệp và những đóng góp to lớn của Ph. Ăngghen đối với phong trào công nhân quốc tế, chủ nghĩa xã hội khoa học, và di sản tư tưởng mà đến nay vẫn còn nguyên giá trị trong thời đại mới.

1. Lịch sử cuộc đời và sự nghiệp

Ph. Ăngghen sinh ngày 28/11/1820 tại Barmen, Đức, trong một gia đình công thương giàu có. Ngay từ thời trẻ, ông đã sớm thể hiện tư chất thông minh, nhạy bén và quan tâm sâu sắc tới các vấn đề xã hội. Trải qua nhiều năm học tập, nghiên cứu và hoạt động chính trị, Ph. Ăngghen đã trở thành người nghiên cứu sâu rộng về kinh tế, triết học, chính trị và xã hội, đồng thời cùng C.Mác xây dựng nền tảng lý luận của chủ nghĩa xã hội khoa học và chủ nghĩa cộng sản hiện đại.

Ph. Ăngghen nổi bật với các công trình lý luận quan trọng như:

• “Tình trạng giai cấp công nhân ở Anh” (1845), công trình khảo sát toàn diện về cuộc sống, điều kiện lao động và đấu tranh của công nhân trong cách mạng công nghiệp;

• Các tác phẩm viết chung với C.Mác như “Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản” (1848), nền tảng lý luận vững chắc cho phong trào cách mạng công nhân quốc tế;

• Công trình “Chống Duhring” và nhiều nghiên cứu sâu sắc về kinh tế chính trị, triết học và chiến lược cách mạng.

Ông không chỉ là nhà lý luận, mà còn là người thực hành cách mạng, đồng hành cùng C.Mác trong hoạt động đấu tranh chính trị, xây dựng phong trào công nhân, vận động giai cấp lao động và các phong trào dân chủ trên toàn châu Âu.

2. Vai trò, tư tưởng và di sản

Ph. Ăngghen cùng C.Mác đã đặt nền móng tư tưởng khoa học cho chủ nghĩa xã hội, phản ánh sâu sắc mối quan hệ giữa lịch sử, kinh tế, xã hội và đấu tranh giai cấp, làm sáng tỏ quy luật vận động của xã hội loài người từ chế độ tư bản sang xã hội công bằng, dân chủ và không có áp bức.

Một số điểm nổi bật trong tư tưởng và di sản của Ph. Ăngghen:

1. Phân tích khoa học về chế độ tư bản: Ph. Ăngghen chỉ rõ cơ chế bóc lột lao động, sự tập trung tư bản và những mâu thuẫn nội tại của chế độ tư bản, từ đó đưa ra giải pháp giải phóng giai cấp công nhân và nhân loại;

2. Lý luận về cách mạng và đấu tranh giai cấp: Tư tưởng của ông nhấn mạnh rằng cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân là lực lượng cách mạng quyết định để xóa bỏ áp bức và bất công xã hội;

3. Tư tưởng giáo dục, văn hóa và đạo đức cách mạng: Ph. Ăngghen luôn coi trọng sự kết hợp giữa tri thức, đạo đức và thực tiễn cách mạng, coi việc giáo dục và nâng cao trình độ văn hóa, chính trị của giai cấp công nhân là nhiệm vụ quan trọng;

4. Di sản nhân loại: Các tác phẩm của Ph. Ăngghen cùng C.Mác không chỉ ảnh hưởng đến phong trào cách mạng ở châu Âu thế kỷ XIX, mà còn đặt nền móng lý luận cho phong trào giải phóng dân tộc, xây dựng xã hội công bằng, bình đẳng ở nhiều quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam.

3. Ý nghĩa đối với Việt Nam

Tại Việt Nam, tư tưởng của Ph. Ăngghen cùng C.Mác đã trở thành kim chỉ nam cho mọi hoạt động cách mạng và xây dựng đất nước, từ phong trào giải phóng dân tộc đến công cuộc xây dựng Chủ nghĩa xã hội và đổi mới toàn diện đất nước.

• Về chính trị – xã hội: Tư tưởng của Ph. Ăngghen giúp xác định đường lối cách mạng đúng đắn, vai trò của Đảng Cộng sản trong lãnh đạo giai cấp công nhân và nhân dân, đồng thời củng cố niềm tin vào thắng lợi của công cuộc xây dựng xã hội công bằng, dân chủ và văn minh;

• Về kinh tế – lao động: Ph. Ăngghen nhấn mạnh vai trò của giai cấp công nhân và lao động trong sản xuất và phát triển xã hội, là cơ sở lý luận để Việt Nam triển khai các chính sách phát triển kinh tế – xã hội, bảo vệ quyền lợi người lao động, đảm bảo an sinh xã hội;

• Về giáo dục và văn hóa: Tư tưởng nhân văn, đề cao tri thức và đạo đức cách mạng của Ph. Ăngghen thúc đẩy giáo dục lý luận chính trị, nâng cao nhận thức và trách nhiệm xã hội của cán bộ, đảng viên và nhân dân;

• Về hội nhập quốc tế: Di sản tư tưởng của Ph. Ăngghen gợi mở những bài học trong việc tăng cường quan hệ quốc tế, hợp tác nhân đạo, thúc đẩy công bằng và phát triển bền vững toàn cầu.

4. Lan tỏa giá trị tư tưởng trong thời đại mới

Kỷ niệm 205 năm Ngày sinh Ph. Ăngghen là dịp để:

1. Tuyên truyền sâu rộng về cuộc đời, sự nghiệp, tư tưởng vĩ đại của ông trong cán bộ, đảng viên, nhân dân và thế hệ trẻ;

2. Khẳng định giá trị khoa học và tính thời sự của chủ nghĩa xã hội khoa học mà Ph. Ăngghen cùng C.Mác xây dựng, áp dụng vào thực tiễn xây dựng và phát triển đất nước;

3. Động viên cán bộ, đảng viên và nhân dân tiếp tục nghiên cứu, học tập và vận dụng các nguyên lý, quan điểm cách mạng phù hợp với tình hình mới, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội, xây dựng xã hội công bằng, văn minh;

4. Thúc đẩy phong trào nghiên cứu khoa học, lý luận chính trị, nâng cao trình độ lý luận, tư duy phản biện và năng lực thực tiễn trong từng cấp, ngành, địa phương;

5. Lan tỏa tinh thần đoàn kết, sẻ chia, ý thức trách nhiệm với cộng đồng – những giá trị cốt lõi mà Ph. Ăngghen luôn đề cao.

5. Kết luận

Ngày 28/11/2025 – kỷ niệm 205 năm Ngày sinh Ph. Ăngghen – là dịp quan trọng để toàn Đảng, toàn dân, toàn quân tưởng nhớ, tri ân và học tập tấm gương tư tưởng, đạo đức, trí tuệ và tinh thần cách mạng của Ph. Ăngghen. Những giá trị di sản mà ông để lại vẫn vẹn nguyên tính thời đại, là kim chỉ nam để Việt Nam tiếp tục xây dựng xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, hội nhập và phát triển bền vững.

Việc tuyên truyền sâu rộng về Ph. Ăngghen còn giúp cán bộ, đảng viên, học sinh, sinh viên và toàn thể nhân dân nâng cao nhận thức lý luận, định hướng hành động, từ đó vận dụng sáng tạo trong công cuộc đổi mới, phát triển kinh tế – xã hội, bảo vệ Tổ quốc, thúc đẩy hội nhập quốc tế và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân.

Nhân dịp này, các cơ quan báo chí, các tổ chức chính trị – xã hội và hệ thống chính trị cần tăng cường thông tin, tuyên truyền các hoạt động kỷ niệm, các buổi tọa đàm, hội thảo về Ph. Ăngghen, kết hợp giới thiệu những bài học kinh nghiệm từ tư tưởng của ông áp dụng vào thực tiễn Việt Nam hôm nay, nhằm góp phần giáo dục lý tưởng cách mạng, nâng cao nhận thức chính trị, bồi dưỡng tinh thần nhân văn và trách nhiệm xã hội trong toàn xã hội.

Kỷ niệm này không chỉ là một ngày lễ tri ân, mà còn là cơ hội để Việt Nam tiếp tục phát huy giá trị di sản của Ph. Ăngghen, tăng cường nghiên cứu, học tập và vận dụng chủ nghĩa xã hội khoa học vào thực tiễn xây dựng đất nước, góp phần xây dựng Việt Nam dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, đồng thời tiếp tục khẳng định vai trò, vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế trong thế kỷ XXI.