Chủ động phòng ngừa, ứng phó với các mối đe dọa an ninh phi truyền thống – Nhiệm vụ quan trọng góp phần bảo đảm phát triển nhanh và bền vững

Trong bối cảnh toàn cầu hóa, hội nhập quốc tế và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ, bên cạnh những cơ hội to lớn về phát triển kinh tế - xã hội, các quốc gia và địa phương cũng đang phải đối mặt với nhiều thách thức mới đến từ các mối đe dọa an ninh phi truyền thống. Thiên tai, biến đổi khí hậu, dịch bệnh, an ninh mạng, tội phạm công nghệ cao, ô nhiễm môi trường, mất an toàn thông tin, khủng hoảng năng lượng, an ninh nguồn nước và nhiều nguy cơ khác đang tác động trực tiếp đến đời sống của người dân cũng như sự phát triển ổn định của đất nước.

Nhận thức rõ yêu cầu đó, Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1125/QĐ-TTg về công tác phòng ngừa, ứng phó với các mối đe dọa an ninh phi truyền thống. Việc triển khai nghiêm túc, đồng bộ và hiệu quả Quyết định không chỉ góp phần giữ vững an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội mà còn tạo nền tảng vững chắc để phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững.

Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng – Yếu tố quyết định thành công

Công tác phòng ngừa, ứng phó với các mối đe dọa an ninh phi truyền thống là nhiệm vụ có phạm vi rộng, liên quan đến nhiều ngành, nhiều lĩnh vực và đòi hỏi sự tham gia của cả hệ thống chính trị. Vì vậy, việc bảo đảm sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp và toàn diện của Đảng cùng với sự quản lý thống nhất của Nhà nước là yêu cầu xuyên suốt trong quá trình tổ chức thực hiện.

Các cấp ủy, chính quyền cần tiếp tục quán triệt đầy đủ các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các văn bản chỉ đạo của Trung ương, của tỉnh về phòng ngừa, ứng phó với các mối đe dọa an ninh phi truyền thống. Đồng thời, xác định đây là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài, gắn với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và nâng cao chất lượng cuộc sống của Nhân dân.

Việc phân công nhiệm vụ phải được thực hiện theo nguyên tắc rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ kết quả và rõ trách nhiệm. Người đứng đầu cơ quan, đơn vị phải trực tiếp chỉ đạo, chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện; tăng cường kiểm tra, giám sát và kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai.

Lấy Nhân dân làm trung tâm trong công tác phòng ngừa và ứng phó

Một trong những quan điểm quan trọng của công tác phòng ngừa các mối đe dọa an ninh phi truyền thống là lấy Nhân dân làm trung tâm, vừa là chủ thể, vừa là lực lượng trực tiếp tham gia phòng ngừa và ứng phó.

Thực tiễn cho thấy, nhiều nguy cơ như thiên tai, dịch bệnh, lừa đảo trên không gian mạng, cháy nổ, ô nhiễm môi trường hay các sự cố về an toàn thông tin chỉ có thể được phát hiện và xử lý hiệu quả khi có sự tham gia tích cực của người dân.

Do đó, cần tiếp tục xây dựng thế trận an ninh nhân dân, thế trận quốc phòng toàn dân và thế trận lòng dân vững chắc; phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và toàn xã hội trong phòng ngừa, phát hiện sớm và xử lý kịp thời các nguy cơ.

Bên cạnh vai trò nòng cốt của các lực lượng chuyên trách như công an, quân đội, y tế, phòng cháy chữa cháy, phòng chống thiên tai, mỗi người dân cần nâng cao ý thức trách nhiệm, chủ động tham gia bảo vệ an ninh, trật tự và tích cực phối hợp với chính quyền khi phát hiện các dấu hiệu bất thường.

Nâng cao nhận thức để chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa

Trong bối cảnh các mối đe dọa an ninh phi truyền thống ngày càng diễn biến phức tạp, công tác tuyên truyền giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nâng cao nhận thức và năng lực ứng phó của toàn xã hội.

Thông qua tuyên truyền, cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức và Nhân dân sẽ hiểu rõ hơn bản chất, đặc điểm và mức độ ảnh hưởng của từng loại nguy cơ; từ đó chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa phù hợp.

Nội dung tuyên truyền cần tập trung phổ biến kiến thức về phòng chống thiên tai, thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường, bảo đảm an toàn thông tin, phòng chống tội phạm công nghệ cao, nhận diện các hình thức lừa đảo trên không gian mạng, phòng chống dịch bệnh và các kỹ năng xử lý tình huống khẩn cấp.

Đặc biệt, cần nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm để hạn chế thấp nhất thiệt hại về người và tài sản, đồng thời tăng cường khả năng thích ứng và sức chống chịu của cộng đồng trước các nguy cơ mới phát sinh.

Phát huy vai trò của công tác tuyên truyền trong quản trị rủi ro

Trong điều kiện hiện nay, tuyên truyền không chỉ dừng lại ở việc phổ biến thông tin mà còn phải gắn với quản trị rủi ro và phát triển bền vững.

Các cơ quan truyền thông, các sở, ban, ngành và chính quyền địa phương cần chủ động cung cấp thông tin chính xác, kịp thời, định hướng dư luận xã hội, tránh để xuất hiện khoảng trống thông tin hoặc lan truyền các tin đồn thất thiệt gây hoang mang trong Nhân dân.

Đồng thời, cần tăng cường ứng dụng công nghệ số trong công tác truyền thông, khai thác hiệu quả các nền tảng số, mạng xã hội, hệ thống cảnh báo sớm và các phương tiện truyền thông hiện đại để truyền tải thông tin nhanh chóng, chính xác và rộng khắp.

Việc tuyên truyền cần được thực hiện thường xuyên, liên tục, phù hợp với từng nhóm đối tượng, từng địa bàn và từng loại nguy cơ nhằm tạo sự chuyển biến thực chất về nhận thức và hành động.

Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước

Để công tác phòng ngừa và ứng phó với các mối đe dọa an ninh phi truyền thống đạt hiệu quả, cần tiếp tục nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trên tất cả các lĩnh vực liên quan.

Các sở, ban, ngành và địa phương cần tăng cường phối hợp, chia sẻ thông tin, xây dựng cơ chế xử lý thống nhất đối với các tình huống phát sinh; thường xuyên rà soát, bổ sung phương án ứng phó phù hợp với điều kiện thực tiễn.

Song song với đó, cần chú trọng đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm công tác tham mưu, dự báo, truyền thông và xử lý khủng hoảng; đầu tư trang thiết bị, hạ tầng kỹ thuật và ứng dụng khoa học, công nghệ trong công tác giám sát, cảnh báo và điều hành.

Công tác kiểm tra, giám sát, sơ kết, tổng kết cần được thực hiện nghiêm túc nhằm đánh giá đúng kết quả, kịp thời nhân rộng những mô hình hiệu quả và khắc phục những tồn tại, hạn chế.

Chủ động thích ứng để phát triển bền vững

Mục tiêu của công tác phòng ngừa và ứng phó với các mối đe dọa an ninh phi truyền thống không chỉ là xử lý các tình huống khẩn cấp mà còn hướng tới xây dựng một cộng đồng có khả năng thích ứng cao, chủ động trước mọi biến động.

Điều đó đòi hỏi mỗi cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và người dân phải thường xuyên cập nhật kiến thức, nâng cao kỹ năng, chuẩn bị sẵn sàng các phương án ứng phó và xây dựng văn hóa phòng ngừa trong mọi hoạt động.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, việc xây dựng kế hoạch quản trị rủi ro, bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu, duy trì hoạt động sản xuất trong các tình huống khẩn cấp sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững.

Đối với mỗi người dân, việc chấp hành các quy định của pháp luật, chủ động tiếp nhận thông tin chính thống, nâng cao kỹ năng tự bảo vệ và tích cực tham gia các hoạt động phòng chống thiên tai, dịch bệnh, bảo vệ môi trường sẽ góp phần xây dựng xã hội an toàn, ổn định.

Chung sức xây dựng môi trường an toàn, ổn định vì sự phát triển của tỉnh

Các mối đe dọa an ninh phi truyền thống ngày càng đa dạng, diễn biến nhanh và có tác động sâu rộng đến mọi mặt của đời sống xã hội. Vì vậy, chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa chính là giải pháp căn cơ, lâu dài và hiệu quả nhất.

Việc triển khai nghiêm túc Quyết định số 1125/QĐ-TTg cùng các văn bản chỉ đạo của Trung ương và của tỉnh sẽ góp phần tạo chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức, trách nhiệm và hành động của các cấp, các ngành, cộng đồng doanh nghiệp và Nhân dân trong công tác phòng ngừa, phát hiện sớm và ứng phó với các mối đe dọa an ninh phi truyền thống.

Mỗi cán bộ, đảng viên cần phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu trong tuyên truyền và tổ chức thực hiện; mỗi cơ quan, đơn vị cần nâng cao trách nhiệm quản lý, phối hợp chặt chẽ trong xử lý các tình huống; mỗi doanh nghiệp cần chủ động quản trị rủi ro; mỗi người dân cần tích cực tham gia xây dựng thế trận an ninh nhân dân, nâng cao ý thức tự bảo vệ và chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật.

Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của toàn xã hội, công tác phòng ngừa, ứng phó với các mối đe dọa an ninh phi truyền thống sẽ ngày càng hiệu quả, góp phần giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội và tạo môi trường thuận lợi để tỉnh phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.