CHỦ ĐỘNG PHÒNG, CHỐNG BỆNH BẠI LIỆT – BẢO VỆ SỨC KHỎE TRẺ EM, GIỮ VỮNG THÀNH QUẢ THANH TOÁN BẠI LIỆT

Bệnh bại liệt là một bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do vi-rút bại liệt gây ra, có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt ở những nơi có tỷ lệ tiêm chủng thấp. Bệnh có thể gây tổn thương thần kinh, dẫn đến liệt không hồi phục và trong những trường hợp nặng có thể đe dọa tính mạng. Tuy nhiên, bại liệt là bệnh có thể phòng ngừa hiệu quả bằng vắc-xin.

Việt Nam đã đạt được những thành tựu quan trọng trong công tác phòng, chống bệnh bại liệt. Thành quả đó là kết quả của sự quan tâm, chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, sự nỗ lực của ngành Y tế và đặc biệt là sự hưởng ứng, tham gia tích cực của người dân trong công tác tiêm chủng và phòng, chống dịch bệnh.

Trong bối cảnh dịch bệnh truyền nhiễm vẫn có nguy cơ xuất hiện và lây lan, việc duy trì cảnh giác, chủ động phòng ngừa bệnh bại liệt có ý nghĩa hết sức quan trọng. Công tác truyền thông cần được thực hiện liên tục, đa dạng, dễ hiểu và phù hợp với từng nhóm đối tượng, qua đó nâng cao nhận thức, củng cố niềm tin và thúc đẩy người dân chủ động thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe.

Chủ động phòng bệnh – bảo vệ sức khỏe cộng đồng

Bại liệt lây truyền chủ yếu qua đường phân - miệng. Vi-rút có thể lây lan từ người bệnh hoặc người mang vi-rút sang người khác thông qua nguồn nước, thực phẩm hoặc bàn tay bị nhiễm bẩn.

Điều đáng lưu ý là người nhiễm vi-rút bại liệt có thể không biểu hiện triệu chứng rõ ràng nhưng vẫn có khả năng truyền vi-rút cho người khác. Vì vậy, chỉ dựa vào việc nhận biết người có triệu chứng bệnh là chưa đủ để ngăn chặn nguy cơ lây lan trong cộng đồng.

Phòng bệnh chủ động cần bắt đầu từ những việc rất thiết thực như tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch; giữ gìn vệ sinh cá nhân; rửa tay thường xuyên bằng xà phòng; sử dụng nước sạch; bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm và giữ gìn môi trường sống sạch sẽ.

Trong đó, tiêm chủng vẫn là biện pháp quan trọng hàng đầu để bảo vệ trẻ em trước nguy cơ mắc bệnh bại liệt.

Tiêm chủng đầy đủ là trách nhiệm của mỗi gia đình

Trẻ em là nhóm cần được đặc biệt quan tâm trong công tác phòng, chống bệnh bại liệt.

Cha mẹ và người chăm sóc trẻ cần chủ động theo dõi lịch tiêm chủng, đưa trẻ đi tiêm đầy đủ các loại vắc-xin theo hướng dẫn của ngành Y tế. Không nên trì hoãn hoặc bỏ qua các mũi tiêm vì những lý do không cần thiết.

Việc một trẻ được tiêm chủng không chỉ giúp bảo vệ chính trẻ đó mà còn góp phần tạo nên “hàng rào miễn dịch” trong cộng đồng, bảo vệ những người có nguy cơ cao và góp phần ngăn chặn sự lưu hành của vi-rút.

Khi có thông báo của cơ quan y tế về các chiến dịch hoặc hoạt động tiêm chủng bổ sung, người dân cần chủ động tìm hiểu thông tin và đưa trẻ tham gia theo hướng dẫn.

Đừng chờ đến khi dịch bệnh xuất hiện mới quan tâm đến phòng bệnh. Chủ động tiêm chủng hôm nay là bảo vệ sức khỏe của trẻ em và cộng đồng ngày mai.

Truyền thông phải đi trước một bước

Trong phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm, truyền thông có vai trò đặc biệt quan trọng.

Một thông tin chính xác, được cung cấp đúng thời điểm có thể giúp người dân nhận diện nguy cơ, thay đổi hành vi và chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh.

Ngược lại, thông tin thiếu chính xác hoặc tin đồn trên mạng xã hội có thể gây tâm lý hoang mang, chủ quan hoặc dẫn đến những hành vi phòng bệnh không phù hợp.

Vì vậy, hoạt động truyền thông phòng, chống bệnh bại liệt cần được thực hiện liên tục, chủ động và thường xuyên, không chỉ khi có dịch bệnh xảy ra.

Nội dung truyền thông cần tập trung vào những vấn đề người dân quan tâm như: bệnh bại liệt là gì; bệnh lây truyền như thế nào; dấu hiệu cần lưu ý; cách phòng bệnh; tầm quan trọng của tiêm chủng; vệ sinh cá nhân và vệ sinh môi trường; những việc cần làm khi phát hiện trường hợp nghi ngờ.

Thông tin phải được trình bày ngắn gọn, rõ ràng, dễ nhớ và dễ thực hiện.

Đa dạng hóa hình thức tuyên truyền

Mỗi nhóm người dân có đặc điểm, khả năng tiếp cận thông tin và nhu cầu khác nhau. Vì vậy, không thể chỉ sử dụng một hình thức tuyên truyền cho tất cả đối tượng.

Tại cộng đồng, có thể kết hợp hệ thống truyền thanh cơ sở, pa-nô, áp-phích, tờ rơi, sinh hoạt tổ dân phố, thôn, xóm với các hoạt động truyền thông trực tiếp.

Trên môi trường số, cần phát huy hiệu quả của cổng thông tin điện tử, trang thông tin của cơ quan, đơn vị, mạng xã hội và các nền tảng trực tuyến để truyền tải thông tin nhanh chóng, rộng rãi.

Đối với phụ huynh, cần chú trọng những nội dung thiết thực liên quan đến lịch tiêm chủng, cách chăm sóc trẻ và các dấu hiệu cần đưa trẻ đến cơ sở y tế.

Đối với học sinh, có thể sử dụng hình ảnh, video, câu hỏi - đáp hoặc các hoạt động tương tác để giúp các em hình thành thói quen vệ sinh cá nhân và ý thức phòng bệnh.

Đối với người cao tuổi hoặc những người ít sử dụng công nghệ, tuyên truyền trực tiếp thông qua cán bộ y tế, tổ dân phố, thôn, xóm và các tổ chức đoàn thể vẫn có vai trò quan trọng.

Phát huy vai trò của các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh

Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh là một trong những địa điểm quan trọng để triển khai truyền thông phòng, chống bệnh bại liệt.

Thông qua hoạt động khám, chữa bệnh, cán bộ y tế có điều kiện trực tiếp tư vấn, giải đáp thắc mắc và hướng dẫn người dân các biện pháp phòng bệnh.

Thông tin về bệnh bại liệt có thể được lồng ghép trong hoạt động tư vấn cho cha mẹ, người chăm sóc trẻ; truyền thông tại khu vực chờ khám; cung cấp tài liệu hướng dẫn và các hình thức phù hợp khác.

Đội ngũ cán bộ y tế cần chủ động cập nhật kiến thức, cung cấp thông tin chính xác, dễ hiểu và thống nhất, qua đó giúp người dân có niềm tin và thực hiện đúng khuyến cáo.

Khi phát hiện trường hợp có dấu hiệu nghi ngờ, cần thực hiện theo hướng dẫn chuyên môn và kịp thời thông tin cho cơ quan y tế có thẩm quyền để được xử lý phù hợp.

Các đoàn thể cùng tham gia phòng, chống dịch bệnh

Phòng, chống bệnh bại liệt không chỉ là nhiệm vụ của ngành Y tế.

Sự tham gia của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, đoàn thể, trường học, cơ quan, đơn vị và cộng đồng có vai trò rất quan trọng.

Các tổ chức đoàn thể có thể trở thành cầu nối đưa thông tin phòng bệnh đến từng gia đình, từng khu dân cư; vận động người dân thực hiện tiêm chủng và các biện pháp vệ sinh, phòng bệnh.

Đoàn Thanh niên có thể phát huy thế mạnh trong truyền thông trên nền tảng số, hỗ trợ người dân tiếp cận thông tin chính thống.

Các nhà trường cần phối hợp với ngành Y tế và phụ huynh trong việc tuyên truyền, giáo dục học sinh về vệ sinh cá nhân, rửa tay và phòng, chống bệnh truyền nhiễm.

Khi mỗi tổ chức, mỗi đoàn thể cùng tham gia, thông tin phòng bệnh sẽ được lan tỏa rộng hơn và tạo thành sức mạnh chung của cộng đồng.

Cảnh giác trước thông tin sai lệch

Trong thời đại mạng xã hội, thông tin về dịch bệnh có thể được chia sẻ với tốc độ rất nhanh. Bên cạnh những thông tin chính xác từ cơ quan chức năng, người dân cũng có thể bắt gặp những nội dung chưa được kiểm chứng.

Đối với vấn đề sức khỏe, người dân cần thận trọng trước những thông tin không rõ nguồn gốc, đặc biệt là những nội dung gây hoang mang hoặc đưa ra khuyến cáo trái với hướng dẫn của cơ quan chuyên môn.

Khi có vấn đề liên quan đến bệnh bại liệt, tiêm chủng hoặc sức khỏe của trẻ, người dân nên tìm hiểu thông tin từ cơ quan y tế và các nguồn chính thống.

Không chia sẻ thông tin chưa kiểm chứng cũng là một hành động góp phần phòng, chống dịch bệnh.

Xây dựng thói quen vệ sinh để phòng bệnh

Bên cạnh tiêm chủng, việc duy trì vệ sinh cá nhân và vệ sinh môi trường đóng vai trò quan trọng trong phòng, chống bệnh bại liệt.

Mỗi người cần hình thành thói quen rửa tay bằng xà phòng, nhất là trước khi ăn, trước khi chế biến thức ăn và sau khi đi vệ sinh.

Gia đình cần sử dụng nước sạch, bảo đảm vệ sinh thực phẩm, giữ gìn nhà ở và khu vực sinh hoạt sạch sẽ.

Cha mẹ cần hướng dẫn trẻ thực hiện những thói quen vệ sinh đơn giản ngay từ nhỏ.

Những hành động tưởng chừng rất nhỏ nhưng nếu được thực hiện thường xuyên bởi đông đảo người dân sẽ tạo nên hiệu quả lớn trong việc hạn chế nguy cơ lây truyền các bệnh nhiễm trùng, trong đó có bệnh bại liệt.

Mỗi người dân là một “mắt xích” trong phòng, chống dịch

Phòng, chống dịch bệnh hiệu quả bắt đầu từ ý thức của từng cá nhân.

Mỗi gia đình cần chủ động theo dõi tình trạng sức khỏe của các thành viên, thực hiện tiêm chủng đầy đủ cho trẻ, giữ gìn vệ sinh và thực hiện các khuyến cáo của ngành Y tế.

Mỗi cơ quan, đơn vị cần quan tâm đến công tác truyền thông, tạo điều kiện để cán bộ, người lao động được tiếp cận thông tin chính xác.

Mỗi cán bộ y tế cần trở thành một tuyên truyền viên tích cực, góp phần đưa kiến thức phòng bệnh đến người dân.

Mỗi tổ chức đoàn thể cần chủ động tham gia vận động, tuyên truyền và hỗ trợ cộng đồng.

Khi tất cả cùng hành động, khả năng phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh sẽ được nâng lên.

Chủ động hôm nay – bảo vệ thế hệ mai sau

Bệnh bại liệt có thể gây những hậu quả nặng nề nhưng có thể phòng ngừa hiệu quả bằng các biện pháp phù hợp, đặc biệt là tiêm chủng.

Vì vậy, duy trì hoạt động truyền thông phòng, chống bệnh bại liệt liên tục và đa dạng không chỉ nhằm cung cấp kiến thức mà còn hướng tới thay đổi hành vi, hình thành ý thức chủ động phòng bệnh trong mỗi gia đình và cộng đồng.

Các cơ quan, đơn vị, địa phương và cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cần tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức truyền thông; lựa chọn cách tiếp cận phù hợp với từng nhóm đối tượng; phát huy hiệu quả của truyền thông trực tiếp và nền tảng số; đồng thời tăng cường phối hợp với các tổ chức đoàn thể để thông tin phòng bệnh được lan tỏa sâu rộng.

Mỗi gia đình chủ động tiêm chủng; mỗi người duy trì vệ sinh tốt; mỗi cơ quan, đoàn thể tích cực tuyên truyền; toàn xã hội cùng cảnh giác và hành động – đó là những việc làm thiết thực góp phần bảo vệ trẻ em, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và duy trì những thành quả quan trọng trong công tác phòng, chống bệnh bại liệt.

Chủ động phòng bệnh – tiêm chủng đầy đủ – vệ sinh thường xuyên – thông tin chính xác – chung tay bảo vệ sức khỏe cộng đồng.