500 ngày đêm tri ân: Chung sức tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ
Trong dòng chảy lịch sử của dân tộc Việt Nam, độc lập, tự do và hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng biết bao hy sinh, mất mát của các thế hệ cha anh. Hàng triệu người con ưu tú đã lên đường chiến đấu, nhiều người đã vĩnh viễn nằm lại trên những chiến trường, những miền đất xa xôi. Có những liệt sĩ đã được trở về với gia đình, quê hương; nhưng vẫn còn những người chưa tìm được hài cốt, chưa xác định được danh tính và chưa thể trở về với người thân sau hàng chục năm.
Bởi vậy, “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” không chỉ là một nhiệm vụ chuyên môn, mà còn là hoạt động có ý nghĩa chính trị, lịch sử, xã hội và nhân văn sâu sắc. Mỗi thông tin được xác minh, mỗi phần hài cốt được tìm thấy, mỗi danh tính được xác định là thêm một gia đình được vơi đi nỗi đau chờ đợi, thêm một người con được trở về với quê hương, đồng thời góp phần làm sáng rõ những trang sử hào hùng nhưng cũng đầy mất mát của dân tộc.
Tri ân người đã hy sinh là trách nhiệm của hôm nay
Đất nước hòa bình, Nhân dân có cuộc sống ổn định và có điều kiện phát triển như hôm nay là kết quả của sự hy sinh to lớn của các thế hệ đi trước.
Các anh hùng liệt sĩ đã chiến đấu và hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì cuộc sống bình yên của Nhân dân. Có những người ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại cha mẹ già, người vợ, người con và những người thân mòn mỏi chờ đợi.
Có những gia đình nhiều thập kỷ vẫn giữ nguyên những kỷ vật của người đã khuất, lưu giữ từng bức thư, tấm ảnh, lời kể của đồng đội với hy vọng một ngày người thân của mình được tìm thấy.
Thời gian có thể làm thay đổi nhiều điều, nhưng sự biết ơn đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc không bao giờ phai nhạt.
Vì vậy, chăm lo người có công với cách mạng, tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là trách nhiệm chính trị, đạo lý và tình cảm của toàn Đảng, toàn quân và toàn dân.
Mỗi hài cốt liệt sĩ được tìm thấy là một hành trình trở về
Đằng sau mỗi trường hợp tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ là một câu chuyện về lịch sử, chiến tranh và con người.
Có thể đó là một thông tin từ nhân chứng đã từng chiến đấu cùng liệt sĩ.
Có thể là một địa danh được ghi lại trong nhật ký chiến trường.
Có thể là một sơ đồ cũ, một bức thư, một kỷ vật hoặc thông tin do người dân địa phương cung cấp.
Cũng có trường hợp phải đối chiếu nhiều nguồn tư liệu, tổ chức khảo sát thực địa và tiến hành các phương pháp khoa học mới có thể xác định chính xác vị trí.
Mỗi thông tin dù nhỏ cũng có thể trở thành một mắt xích quan trọng trong hành trình tìm kiếm.
Vì vậy, Chiến dịch cần tiếp tục được triển khai với tinh thần khẩn trương, trách nhiệm, khoa học và nhân văn, đồng thời bảo đảm tính chính xác trong từng khâu.
Tìm kiếm không chỉ để đưa hài cốt liệt sĩ trở về mà còn phải xác định đúng danh tính, quê quán và đơn vị của người đã hy sinh, để sự tri ân được thực hiện một cách đầy đủ và trọn vẹn nhất.
Phát huy sức mạnh của cả hệ thống chính trị
Tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là công việc khó khăn, lâu dài, đòi hỏi sự phối hợp của nhiều lực lượng.
Các cấp ủy, chính quyền cần tiếp tục quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo; các cơ quan chức năng cần chủ động rà soát hồ sơ, tư liệu và tổ chức triển khai nhiệm vụ theo chức năng.
Lực lượng quân đội giữ vai trò quan trọng trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ; lực lượng công an phối hợp trong xác minh thông tin, dữ liệu và các nhiệm vụ liên quan.
Các cơ quan lao động, thương binh và xã hội, chính quyền địa phương, các tổ chức chính trị - xã hội và cơ quan thông tin, truyền thông cùng tham gia tuyên truyền, vận động, thu thập thông tin.
Quan trọng hơn, cần phát huy sức mạnh của cộng đồng.
Một người dân biết được thông tin về nơi an táng liệt sĩ, một cựu chiến binh nhớ được vị trí trận đánh hay một nhân chứng cung cấp một chi tiết tưởng như rất nhỏ đều có thể giúp mở ra một hướng tìm kiếm mới.
Nhân chứng lịch sử – những người lưu giữ ký ức chiến trường
Theo thời gian, số lượng nhân chứng từng trực tiếp chiến đấu, chứng kiến hoặc biết thông tin về nơi hy sinh, nơi an táng đồng đội ngày càng giảm.
Điều đó đặt ra yêu cầu phải khẩn trương thu thập, ghi chép và số hóa thông tin từ nhân chứng lịch sử.
Mỗi câu chuyện của cựu chiến binh, mỗi ký ức về đồng đội, mỗi địa danh được nhắc lại đều cần được tiếp nhận, kiểm chứng và lưu trữ khoa học.
Có thể hôm nay một nhân chứng chỉ nhớ được một phần thông tin, nhưng khi kết hợp với hồ sơ lưu trữ hoặc lời kể của những người khác, những dữ liệu đó có thể tạo thành một bức tranh hoàn chỉnh hơn.
Do đó, việc gặp gỡ, ghi nhận và bảo quản lời kể của nhân chứng không chỉ phục vụ Chiến dịch 500 ngày đêm mà còn góp phần lưu giữ ký ức lịch sử cho các thế hệ mai sau.
Khoa học và công nghệ mở thêm những cơ hội mới
Một trong những điểm quan trọng trong công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là việc phát huy vai trò của khoa học.
Những phương pháp giám định hiện đại, cơ sở dữ liệu, công nghệ số và các nguồn tư liệu được số hóa đang tạo thêm những công cụ quan trọng để phục vụ xác minh danh tính.
Việc xây dựng, cập nhật và kết nối cơ sở dữ liệu về liệt sĩ, thân nhân, đơn vị, địa bàn chiến đấu và thông tin mộ liệt sĩ cần tiếp tục được chú trọng.
Càng nhiều dữ liệu được chuẩn hóa, chính xác và kết nối, khả năng đối chiếu, xác minh càng được nâng cao.
Đây là lĩnh vực đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, lực lượng chức năng, các nhà khoa học, cơ sở nghiên cứu và gia đình liệt sĩ.
Khoa học không thay thế lòng tri ân, nhưng khoa học giúp hành trình tri ân đi nhanh hơn, chính xác hơn và hiệu quả hơn.
Gia đình liệt sĩ là nguồn thông tin quý giá
Trong quá trình xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, thân nhân và gia đình liệt sĩ có vai trò đặc biệt quan trọng.
Những bức ảnh cũ, giấy báo tử, thư từ, giấy tờ quân nhân, thông tin về đơn vị, địa bàn chiến đấu hoặc những câu chuyện gia đình lưu giữ qua nhiều thế hệ đều có thể trở thành dữ liệu quan trọng.
Vì vậy, cần tiếp tục tuyên truyền, vận động thân nhân liệt sĩ cung cấp thông tin, đồng thời hướng dẫn cụ thể để người dân biết cách gửi thông tin đến cơ quan có thẩm quyền.
Mọi thông tin cần được tiếp nhận với tinh thần trân trọng, trách nhiệm và bảo đảm quy trình xác minh chặt chẽ.
Đối với gia đình, đây không chỉ là việc cung cấp dữ liệu mà còn là cơ hội để tìm lại một phần ký ức của người thân đã mất.
Không để thời gian làm mất đi những dấu tích lịch sử
Chiến tranh đã lùi xa nhiều thập kỷ. Địa hình chiến trường thay đổi, rừng núi được khai phá, các công trình dân sinh được xây dựng, nhân chứng ngày càng ít đi.
Những yếu tố đó khiến việc tìm kiếm hài cốt liệt sĩ ngày càng khó khăn.
Bởi vậy, Chiến dịch 500 ngày đêm mang ý nghĩa đặc biệt trong việc tranh thủ thời gian, tập trung nguồn lực và đẩy nhanh tiến độ thực hiện nhiệm vụ.
Mỗi địa bàn chưa được khảo sát, mỗi hồ sơ chưa được xác minh, mỗi thông tin chưa được đối chiếu đều cần tiếp tục được rà soát.
Tinh thần là còn thông tin thì còn xác minh, còn dấu tích thì còn tìm kiếm, còn gia đình chờ đợi thì còn trách nhiệm phải nỗ lực.
Tấm lòng Nhân dân – nguồn sức mạnh của hoạt động tri ân
Tri ân liệt sĩ không chỉ thể hiện trong những ngày lễ, ngày kỷ niệm mà cần trở thành tình cảm thường xuyên trong đời sống xã hội.
Từ những người cựu chiến binh, các gia đình chính sách đến đoàn viên, thanh niên, học sinh và người dân ở từng địa phương đều có thể tham gia bằng những việc làm phù hợp.
Có người cung cấp thông tin.
Có người tham gia tìm kiếm tại thực địa.
Có người đóng góp công sức, vật chất.
Có người giúp lưu giữ, kể lại câu chuyện về những người đã hy sinh.
Có người đơn giản chỉ là dành một phút tưởng niệm và giáo dục con cháu về truyền thống uống nước nhớ nguồn.
Những hành động ấy, dù lớn hay nhỏ, đều góp phần tạo nên sức mạnh cộng đồng trong công tác đền ơn đáp nghĩa.
Hưng Yên lan tỏa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”
Trên địa bàn tỉnh Hưng Yên, công tác chăm lo người có công, gia đình chính sách và giáo dục truyền thống cách mạng luôn cần được gắn với việc tuyên truyền về Chiến dịch tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Các địa phương cần tiếp tục rà soát thông tin, hồ sơ liên quan đến người có công, liệt sĩ; đẩy mạnh tuyên truyền để Nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ, hiểu được giá trị của hòa bình và những hy sinh to lớn để đất nước có được ngày hôm nay.
Các tổ chức đoàn thể có thể triển khai những hoạt động thiết thực như chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, thăm hỏi gia đình chính sách, giáo dục truyền thống tại các địa chỉ đỏ và hỗ trợ thu thập, kết nối thông tin về liệt sĩ.
Đặc biệt, thế hệ trẻ cần được khuyến khích trở thành lực lượng tích cực trong các hoạt động tri ân.
Đó không chỉ là sự tiếp nối truyền thống mà còn là cách để lịch sử được truyền lại bằng những hành động cụ thể.
Tri ân không chỉ là tưởng nhớ, mà còn là hành động
Một quốc gia biết trân trọng những người đã hy sinh cho mình là một quốc gia biết trân trọng lịch sử.
Một xã hội biết chăm lo gia đình liệt sĩ là một xã hội đề cao đạo lý và trách nhiệm.
Một thế hệ trẻ biết cúi đầu trước những người đã ngã xuống là một thế hệ hiểu giá trị của hòa bình.
Vì vậy, Chiến dịch 500 ngày đêm cần được tuyên truyền sâu rộng để mỗi cán bộ, đảng viên và người dân nhận thức đầy đủ hơn về ý nghĩa của nhiệm vụ.
Đồng thời, cần thường xuyên cập nhật tiến độ, kết quả nổi bật của Chiến dịch; biểu dương những tập thể, cá nhân tận tâm, trách nhiệm; lan tỏa những câu chuyện xúc động về hành trình đưa các liệt sĩ trở về với quê hương.
Những câu chuyện ấy có sức lay động mạnh mẽ, góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc và đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa”.
Để những người đã hy sinh được trở về
Chiến tranh đã kết thúc nhưng hành trình tìm kiếm những người đã hy sinh vẫn đang tiếp tục.
Mỗi hài cốt được quy tập là một người con trở về.
Mỗi danh tính được xác định là một gia đình có thêm câu trả lời sau hàng chục năm chờ đợi.
Mỗi thông tin được xác minh là thêm một phần lịch sử được làm sáng tỏ.
Và mỗi hành động tri ân là một lời khẳng định rằng Nhân dân Việt Nam không bao giờ quên những người đã hy sinh vì Tổ quốc.
Trong 500 ngày đêm triển khai Chiến dịch, cần tiếp tục phát huy cao nhất trách nhiệm của cả hệ thống chính trị; vai trò của quân đội, công an; sự tham gia của các nhà khoa học, nhân chứng lịch sử; sự phối hợp của các địa phương, cơ quan, tổ chức và đặc biệt là tấm lòng của Nhân dân.
Đó là sự kết nối giữa trách nhiệm hôm nay với lịch sử của dân tộc, giữa nghĩa vụ của thế hệ hiện tại với những người đã nằm xuống.
Bởi hòa bình không tự nhiên mà có. Đằng sau mỗi ngày bình yên là những cuộc đời đã hy sinh.
Và khi đất nước vẫn còn những người con chưa được trở về, hành trình tìm kiếm vẫn cần được tiếp tục với tất cả sự kiên trì, trách nhiệm và lòng biết ơn.
500 ngày đêm không chỉ là một chiến dịch về thời gian. Đó là hành trình của lòng tri ân, của trách nhiệm và nghĩa tình dân tộc – để những anh hùng liệt sĩ còn đang ở đâu đó được tìm thấy, được xác định danh tính và được trở về trong vòng tay của quê hương, gia đình và Tổ quốc.
